یک سیستم توزیع جهانی در صنعت مسافرت چیست و چه کاربردهایی دارد؟
در این نوشتار سعی می کنم شما را با مفاهیم این فن آوری نوین آشنا نمایم.
صنعت مسافرت و چالشهای عصر حاضر
صنعت مسافرت ، بزرگترین صنعت جهان می باشد. در سال 2007 میلادی حجم گردش مالی این صنعت به رقم سرسام آور 7060 بیلیون دلار رسید.این صنعتی است که در نیمه دوم قرن بیستم به صورت نمایی رشد کرد.یک اقتصاد جهانی ، جابجایی بسیار بالایی از مردم و کالاها را در سراسر جهان ایجاب می کند.به تبع این مسله شرکتهای مسافرتی بسیار زیاد و متنوعی شکل گرفت. البته باید گفت همه مسافرتها حرفه ای و کاری نبود بلکه مسافرتهای تفریحی نیز بخش بزرگی از این صنعت شدند.
از جنبه های گوناگون می توان صنعت مسافرت را به مثابه یک دماسنج از وضعیت سیاسی و اقتصادی جهان دانست. در دوره های زمانی مصادف با ثبات های سیاسی و اقتصادی در جهان این صنعت رشد فزاینده ای داشته است و بر عکس با بروز حوادثی همچون 11 سپتامبر 2001 و یا همه گیری جهانی بیماری سارس ، بطور مقطعی ، شاهد رکود این صنعت بوده ایم. در سال 2009 ما شرایط کاملا متفاوتی را تجربه می کنیم ، بحران جهانی اقتصاد ، چالشهای مهم و جدیدی را فراروی ما قرارداده است، به بیان ساده کاهش فعالیتهای اقتصادی مساوی است با کاهش سفر، به همین سادگی .
شرکتهای مسافرتی از جمله آمادئوس ، سعی در کاهش هزینه های غیر ضروری سفر را دارند. و این به معنای کاهش هزینه های رزرواسیون پرواز ، هتل ، اتومبیل و غیره می باشد.
در حوزه سفرهای تفریحی نیز وضعیتی مشابه حاکم است . افراد با نگرانی های اقتصادی و معیشتی ، عدم امینت شغلی و درامدی ، مسلما هزینه کمتری را صرف مسافرتهای تفریحی خود خواهند کرد.این به معنای در خانه ماندن در زمان تعطیلات ، انتخاب هتل های ارزان و ده ها پیامد دیگر خواهد بود. البته واضح است که این مشکلات در سوی تقاضا مطرح می شود ، اما خود این صنعت با چه شرایطی روبرو مسی شود.اینجا قصه بسیار متفاوت است.
سفرکنندگان قرن 21 بسیار باهوش اند، آنها می توانند قیمتها را بصورت آنلاین چک کنند ، بسیار مطلع هستند و به اطلاعات بسیاری دسترسی دارند.در واقع اینترت یک انقلاب در روابط مشتریان و سفر در هر دو حوزه سفرهای کاری و تفریحی ایجاد نموده است .
خطوط هواپیمایی در فکر فروش مستقیم صندلی های پروازی خود به مسافرین هستند ، آژانسهای خدمات مسافرتی با کاهش کمیسیون های فروش خود از طرف خطوط هواپیماییو مشتریان خود روبرو شده اند. در واقع وقتی مشتریانشان می توانند بصورت آنلاین با قیمتی پائین تر خود بلیط سفرشان را تهیه کنند ، دیگر چه احتیاجی به آنها خواهد بود.
خلاصه اینکه همه بازی گران این صنعت در فکر تثبیت موقعیت خود در زنجیره ارزشی جدید این صنعت هستند.و در یک صنعت پیچیده هیچگاه راه حل های ساده وجود ندارد.
نقش آفرینان اصلی صنعت مسافرت
الف – خطوط هواپیمایی
در سال 2008 خطوط هواپیمایی با افزایش بسیاز زیاد بهای سوخت روبرو شدند، فاکتوری که در این صنعت یک سناریوی منفی کسب و کار ایجاد نمود. اما در نیمه دوم همین سال سقوط بسیار شدید قیمت سوخت آرامش را از این نظر به صنعت باز گرداند.اما در عوض آغاز بحران مالی در جهان به شدت باعث کاهش آمار رزرواسیون های مسافرت ها گردید. البته این مسئله در نقاط مختلف دنیا یکسان نبوده است ولی تصویر کلی بسیار نگران کننده و تاریک بوده است. این صنعت بنا به اعلام رسمی سازمان بین المللی یاتا در حدود 9 بیلیون دلار کاهش را نشان می دهد.در همین زمان ترافیک مسافر در جهان با 8% کاهش روبرو شد.
نگران کننده تر از وضعیت مسافرین هوایی ، حمل و نقل بار هوایی می باشد. حمل و نقل هوایی بار ، 35% حمل و نقل تجاری جهان را شامل می شود و یکی از شاخص های توسعه اقتصادی جهان می باشد ، در دسامبر سال 2008 ، کاهش 22% را تجربه کرد. بحران جهانی اقتصاد کاهش صادرات و واردات را به همراه آورد و همین مسئله باعث کاهش شدید در حمل و نقل بار هوایی گردید. به پیش بینی یاتا این صنعت به طور متوسط کاهش 17 درصدی را در سال 2009 به خود خواهد دید.
در این سالهای بحران اقتصادی ، خطوط هواپیمایی ، به منظور جبران ضررهای مرتبط ، سعی در افزایش درآمدهای جانبی خود از طریق ارائه خدمات جدید، حذف مسیرهای ضرر ده و بهبود روشهای فروش و بازاریابی خود بوده اند.ولی در هر صورت شرایط حاکم بر بازار بسیار سخت است و پیش بینی می شود که سختر و دشوار تر نیز بشود.
ب- دفاتر خدمات مسافرت هوایی
کاهش فعالیتهای اقتصادی ، کاهش حجم رزرواسیون آژانسهای مسافرتی را به همراه داشته است ، طبق پیش بینی های انجام شده ، در سال 2009 ، آزانسهای مسافرتی با کاهش 10 % در میزان رزرواسیون و درآمد خود روبرو می شوند. این البته فقط به حجم مسافرتها بر نمی گردد ، بلکه ماهیت سفرها خصوصا سفرهای تجاری که قبلا جزء درآمدزای این صنعت بود ، به واسطه محدودیتهای شرکتهای تجاری در میزان بودجه های سفرهای خود ، به سمت سفرهای ساده تر و کم هزینه تر پیش رفته است.
در حوزه مسافرتهای تفریحی نیز به دلایل مشابه ، این کاهش مشهود است ، البته این مسئله در بازارهای مختلف جهان با شدت و ضعف دیده می شود.
کلیه آژانسهای مسافرتی اعم از سنتی یا آنلاین ، با یک چالش بزرگ روبرو هستند ، و آن اینستکه تامین کنندگان اصلی این صنعت یعنی خطوط هواپیمایی ، هتل ها ، خطوط کشتیرانی و غیره ، سعی می کنند خود را مستقیما به مشتری نهایی (مسافر) نزدیک کنند. ابزارهای ارتباطی جدید مانند اینترنت و سایتهای فروش آنلاین آنها، کمیسیون فروش آژانسهای مسافرتی را به شدت تهدید می کنند. بنابراین در عصر حاضر و با وجود فشارهای مضاعف اقتصادی ، آژانسهای مسافرتی برای بقای خود باید ، هزینه های خود را کاهش دهند، بهره وری خود را بالا ببرند، و با ایده های جدید در بخشهای بازاریابی و فروش ، با این چالش ها روبرو شوند.
پ- هتل ها
مسافرت کمتر یعنی کاهش رزرواسیون هتل ها واین یعنی کاهش قیمت اتاق ها در هتل. در یک رکود اقتصادی ، در آمدهای وابسته به دوران رونق اقتصادی به شدت تحت تاثیر قرار می گیرند. هتل ها هم به ناچار به تکنولوژیهای جدید رو می آورند، تا اولا با روش های آنلاین، فروش مستقیم و با شرایط ایده آل به مسافر داشته باشند تا نشان دادن وفاداری و احترام به مشتریان ، سعی کنند آمار اطاق های پر خود را به طور متوسط بالا ببرند، و ثانیا هزینه های عملیاتی خود را کاهش دهند.
ت- مسافرتهای تفریحی
آمار رسمی منتشر شده از سوی سازمان گردشگری جهانی ملل متحد در سال 2009 ، تصویر بسیار تاریکی از دورنمای ، جهانگردی تفریحی در جهان را نمایش می دهد. در سال 2009 جهانگردی بین المللی کاهش 1 تا 2 درصد را تجربه کرد ، که این مسئله در درآمد صنایع وابسته همچون کشتیهای تفریحی ، موسسه های اجاره اتومبیل ، قطار های بین المللی و ... بطور مستقیم تاثیر گذاشته است. مانند دیگر تامین کنندگان این صنعت همچون خطوط هواپیمایی و هتل ها ، این بخش از صنعت هم باید با کاهش هزینه های عملیاتی و توزیع رزرواسیون خود ، به مواجهه با چالشهای اقتصادی فراروی خود بر آید.
نقش سیستمهای توزیع جهانی در صنعت مسافرت
سیستمهای توزیع جهانی در این صنعت دارای یک پیشینه تقریبا 20 ساله می باشند، در واقع هدف ایجاد یک بستر مشترک برای خطوط هواپیمایی دنیا جهت فروش بلیط های صندلی های پروازی خود از کانال آژانسهای هواپیمایی ، تسهیم هزینه های مشترک و انجام فعالیتهای اقتصادی بزرگتر در دنیای رو به تغییر مدرن امروز ، بوده است.
امروزه این سیستهای توزیع جهانی ، دیگر در حوزه خطوط هواپیمایی ، محدود نمی باشد و همه تامین کنندگان این صنعت از جمله آژنسهای مسافرتی ،هتل ها، موسسات کرایه اتومبیل ، کشتی های تفریحی و خطوط کشتیرانی و قطارها ، همه و همه از محتوی این سیستم در پایانه های فروش خود بهره مند می شوند.
علاوه بر اینها، در حوزه تجارت الکترونیک در این صنعت نیز این سیتمهای توزیع جهانی هستند که نقش پیشرو را بازی می کنند و بعنوان یک شریک استراتژیک برای تامین کنندگان این صنعت عمل می کنند.
اکنون ما در میانه یک بحران اقتصادی هستیم و آینده کوتاه مدت صنعت مسافرت بسیار متزلزل و نامطمئن است ولی در آینده دور می توان تصویری روشن از دورنمای این صنعت تصور کرد. نرخ رشد جمعیت جهان و افزایش لزوم مسافرتهای جهانی و همچنین باز شدن بازارهای جدید در گوشه و کنار جهان ، دستیابی به امکان سفرهای ارزان تر را ایجاب می کند.
در واقع سیستمهای توزیع جهانی در این صنعت ، فروشندگان و خریداران یعنی ارائه کنندگان امکانات سفر و مسافرین را به هم وصل می کنند. بعلاوه سیستمهای توزیع جهانی ، ارائه کننده راه حل های جامع در این صنعت می باشد.
آمادئوس در ایران
آمادئوس یک سیستم توزیع جهانی یا به اختصار GDS در حوزه مسافرت و توریسم در جهان می باشد. در ابتدای حضور فن آوری اطلاعات در این حوزه ، هر خط هواپیمایی ، هر زنجیره هتل ، یا هر موسسه کرایه اتومبیل ، سیستم رزرواسیون مستقل خود را داشت ، که ترمینالهای آن سیستمها در دفاتر نمایندگی آن شرکت نصب می شد و آن ترمینالها که به سرورهای آن شرکت وصل بود با توجه به Inventory یا ظرفیتهای آزاد و موجود فروش صندلی پرواز ، یا اتاق های یک هتل زنجیره ای یا رزرواسیون قطار را انجام می دادند. به این سیستمهای تک منظوره رزرواسیون Computer Reservation System یا به اختصار CRS گفته می شد. کم کم با افزایش تعداد این شرکتها ی هواپیمایی ، یا هتل ها ، عملا امکان اینکه هر کدام از آنها یک CRS در یک نمایندگی فروش مثلا یک آژانس مسافرتی داشته یاشند ، غیر ممکن شد، این هنگام بود که GDS ها متولد شدند. در واقع GDS ها یک Inventory بزرگ از Content های گوناگون مرتبط با سفر می باشند که تقریبا تمام نیازهای یک مسافر را پوشش می دهند، از جمله رزرو صندلی پرواز ، رزرو اتومبیل در مقصد ، رزرو اتاق یک هتل و...
در دنیا تعداد این GDS ها محدود و در نتیجه رقابت میان آنها بسیار زیاد می باشد.، اما در ایران بدلیل محدودیت های ارتباطات تجاری با برخی کشورها ، فقط یک GDS با ریشه اروپایی اجازه فعالیت یافته است. که آمادئوس نام دارد. همانطور که گفته شد آمادئوس یک GDS است و ما انتظار داریم انواع Content های مرتبط با سفر در آن یافت شود ، البته همینطور هم هست ولی باز بدلیل وجود محدودیتهای ارتباطات مالی ، یا عدم فعالیت هتل های زنجیره ای بین المللی معروف ، یا عدم فعالیت شرکتهای اتومبیل کرایه بین المللی ، از طرفی و در دسترس نبودن کارتهای اعتباری بین المللی در دست عامه افراد جامعه ، بخش بزرگی از ظرفیت آمادئوس ، در ایران معطل و بلا استفاده مانده و تقریبا بخش رزرواسیون هوایی بین المللی به واسطه حضور خطوط هواپیمایی بین المللی در ایران کل ظرفیت استفاده شده از آمادئوس بوده است.